Header Ads

5 hành tinh thẳng hàng trên bầu trời Tết Nguyên Đán

5 hành tinh thẳng hàng trên bầu trời Tết Nguyên ĐánTrên bầu trời của năm mới Bính Thân 2016 này, bạn sẽ quan sát được năm hành tinh ngũ hành là Thủy Tinh, Kim Tinh, Hỏa Tinh, Mộc Tinh và Thổ Tinh nằm thẳng hàng nhau trên bầu trời sáng sớm trước khi Mặt Trời mọc. Mời các bạn cùng Ftvh – Vũ trụ trong tầm tay điểm nhanh qua những điều cần chú ý về sự kiện hiếm gặp này.

Bắt đầu từ 5 giờ sáng ngày 22/1/2016, Sao Thủy sẽ xuất hiện thấp gần chân trời hướng đông và cùng xếp thẳng hàng với bốn hành tinh còn lại theo thứ tự cao dần lên bầu trời là Sao Kim, Sao Thổ, Sao Hỏa và Sao Mộc. Bạn sẽ quan sát được cảnh tượng 5 hành tinh này thẳng hàng nhau cho tới đầu tháng 3 dương lịch, lúc này Sao Thủy rời khỏi màn trình diễn.




Trừ Thủy Tinh ra thì 4 hành tinh còn lại kia đã xuất hiện và nằm thẳng hàng nhau từ đầu năm. Nhưng vì Thủy Tinh vừa chuyển thời gian xuất hiện của nó từ buổi tối thành buổi sáng nên bây giờ nó mới cùng tham gia được. Trong những ngày đầu của màn trình diễn, Sao Thủy sẽ nằm thấp gần đường chân trời nên bạn khó quan sát được nó, nhưng bạn đừng lo, tới ngày 7/2, tức nhằm Giao thừa, 29 Tết, Sao Thủy sẽ lên cao nhất trên bầu trời ở 12 độ cao so với chân trời hướng đông.

Ngoài 5 hành tinh ra thì còn có Mặt Trăng cùng tham gia tỏa sáng. Mặt Trăng sẽ đi tới từng hành tinh và cùng nhau sánh duyên với chúng qua mỗi ngày.

Đầu tiên là vào rạng sáng 28/1, Mặt Trăng sẽ đến gần và nằm cách Sao Mộc 1 độ 20 phút trong chòm sao Leo (Sư tử). Mặt Trăng và Sao Mộc đã mọc lên ở chân trời hướng đông từ 9 giờ rưỡi tối 27/1. Độ sáng biểu kiến của Mộc Tinh là -2,1.

Tiếp theo là tới Sao Hỏa. Trăng hạ huyền tháng Chạp âm lịch sẽ giao hội với hành tinh đỏ này vào rạng sáng 1/2, cả hai sẽ cách nhau 2 độ 39 phút trên bầu trời. Sao Hỏa có độ sáng biểu kiến là 1,1.

Chỉ 3 ngày sau đó, là ngày 4/2, Mặt Trăng lại tiếp tục song hành cùng với Thổ Tinh – hành tinh khí có vành đai xung quanh. Chúng sẽ cách nhau 3 độ 28 phút trên bầu trời, và Thổ Tinh sẽ có độ sáng biểu kiến là +0,73.

Rạng sáng 28 Tết, tức là ngày 6/2 dương lịch, Mặt Trăng sẽ sánh duyên với nàng Kim Tinh. Vì lúc này là cuối tháng nên Mặt Trăng sẽ rất mỏng và tối, ánh sáng có độ sáng -3,4 của nàng Vệ Nữ sẽ lấn át đi sự rực rỡ của chị Hằng.

Rạng sáng ngày cuối cùng của năm Ất Mùi, tức là ngày 7/2 dương lịch. Ngày này Sao Thủy sẽ lên cao nhất trên bầu trời, Mặt Trăng cũng nằm gần Sao Thủy, nhưng Mặt Trăng thì trở nên rất mỏng và rất khó để quan sát.

Như vậy là đã kết thúc năm cũ, bây giờ chúng ta bước qua năm mới, năm Bính Thân 2016. Mặt Trăng sẽ tới gần Mộc Tinh vào rạng sáng 24/2, trăng vừa tròn sẽ cách Mộc Tinh 1 độ 36 phút và hành tinh khí khổng lồ sẽ có độ sáng biểu kiến là -2,1. Cả hai thiên thể này đã mọc lên bầu trời từ buổi tối 23/2, tới rạng sáng 24/2 thì chúng nằm gần chân trời hướng tây.

Ngày 1/3, lúc này Sao Thủy đã lặn thấp dần đi và sẽ không còn tiếp tục tham gia tỏa sáng với bốn hành tinh còn lại được. Vào ngày này, Mặt Trăng sẽ cách hành tinh đỏ Hỏa Tinh 3 độ 31 phút, và hành tinh Hỏa sẽ tỏa sáng với độ sáng biểu kiến là 0,45.

Hôm sau, ngày 2/3, trăng hạ huyền tháng Giêng âm lịch sẽ tới gần Sao Thổ ở khoảng cách 3 độ 33 phút. Bạn sẽ quan sát được hành tinh có vành đai này dễ dàng vì độ sáng biểu kiến của nó là 1,1.

Và ngày cuối cùng của tháng Giêng năm Bính Thân, tức ngày 8/3 năm 2016 dương lịch. Mặt Trăng sẽ nằm gần Kim Tinh nhưng bạn sẽ không thấy được Mặt Trăng vì ngày này là pha Trăng mới, Mặt Trăng sẽ nằm gần Mặt Trời và bị ánh sáng chói lóa của Mặt Trời làm lu mờ mất.

Và sẵn đây, Ftvh cũng nhắc nhở bạn hai sự kiện tiếp theo sau chuỗi ngày các hành tinh nằm thẳng hàng nhau. Ngày 8/3 dương lịch, Sao Mộc sẽ đạt vị trí trực đối, tức là nó xuất hiện suốt đêm, nó sẽ trở nên sáng hơn và thuận lợi để bạn quan sát nó bằng mắt lẫn quan ống nhòm hay kính thiên văn.

Và vào ngày 9/3 bạn sẽ quan sát được Nhật thực toàn phần từ đảo quốc Indonesia, ở Việt Nam chỉ quan sát được một phần. Thông tin thêm về tất cả các mốc thời gian và sự kiện trong video này đều được hiển thị trên màn hình, mời bạn bấm vào để xem thêm chi tiết.

Các hành tinh nằm trên cùng một đường thẳng trên bầu trời, và đường thẳng đó được gọi là Đường Hoàng đạo. Đường Hoàng đạo là đường tưởng tượng được vẽ ra từ đường đi của Mặt Trời trên bầu trời. Các chòm sao có đường này đi cắt qua được gọi là Chòm sao Hoàng đạo.

Trong không gian vũ trụ thực tế, hầu hết các thiên thể trong hệ Mặt Trời và chính Mặt Trời cũng nằm trên một mặt phẳng, được gọi là Mặt phẳng Hoàng đạo. Các hành tinh nằm trên cùng một mặt phẳng Hoàng đạo, nên khi quan sát từ Trái Đất, bạn cũng thấy chúng nằm thẳng hàng trên đường Hoàng đạo.

Chuỗi ngày sự kiện sắp tới đây kéo dài tới gần 1 tháng rưỡi, nên bạn hãy sắp xếp thời gian để quan sát chúng nhé. Vào đầu tháng 8 năm nay, năm hành tinh này lại xuất hiện và xếp gần thẳng hàng nhau trên bầu trời buổi tối ngay sau khi Mặt Trời lặn.

Bạn có thể truy cập trang lich.vutrutrongtamtay.org để xem Lịch thiên văn năm 2016.

Cảm ơn bạn đã chú ý theo dõi, hẹn gặp lại bạn trong các chương trình sau của Ftvh – Vũ trụ trong tầm tay.

----------

Thực hiện video và nội dung : Anh Tuấn Nguyễn
Thuyết minh  : X.Oanh Nguyễn

Hình ảnh sử dụng trong video của các tác giả :
Babak Tafreshi (TWAN)
http://goo.gl/hL48Nt

Brocken Inaglory
https://goo.gl/VcsdgI

Hình ảnh mô phỏng bầu trời bởi phần mềm Stellarium

Nhạc nền :
Legend bởi Novila