Ngày này năm xưa : Diêm Vương Tinh chính thức có tên gọi

Ngày 1 tháng 5 năm 1930, cô bé Venetia Burney 11 tuổi sống ở Oxford, nước Anh nhận được £5 để đặt tên cho hành tinh lùn Pluto (Diêm Vương Tinh, trước năm 2006 là một hành tinh), hành tinh mới nhất và nằm xa ngoài cùng của hệ Mặt Trời lúc bấy giờ.

Ngày này năm xưa : Hành tinh lùn Diêm Vương chính thức có tên gọi.
Hình mô phỏng bề mặt của hành tinh lùn Diêm Vương với Mặt Trời là chấm sáng ở đằng xa và bên trái là vệ tinh Charon của nó. Ở khoảng cách này, Mặt Trời xuất hiện mờ hơn 1000 lần so với Mặt Trời trên bầu trời của Trái Đất. Tác giả : ESO/L. Calçada.

Venetia là con gái của mục sư Charles Fox Burney - giáo sư diễn giải Kinh Thánh ở đại học Oxford và vợ ông ta là Ethel Wordsworth Burney. Venetia cũng là cháu gái của Falconer Madan (1851 – 1935), quản thư ở thư viện Bodleian của đại học Oxford, người anh trai của ông quản thư này là Henry Madan (1838 – 1901), thạc sĩ khoa học tại cao đẳng Eton, người mà đã đề nghị cái tên Phobos và Deimos cho hai vệ tinh của Sao Hỏa vào năm 1878.

Hình ảnh rõ nét đầu tiên về Diêm Vương Tinh khi tàu vũ trụ New Horizons bay ngang qua hành tinh lùn này vào ngày 14 tháng 7 năm 2015. Credit : NASA
Hình ảnh rõ nét đầu tiên về Diêm Vương Tinh khi tàu vũ trụ New Horizons bay ngang qua hành tinh lùn này vào ngày 14 tháng 7 năm 2015. Credit : NASA.

Ngày 14/3/1930, Falconer Madan đọc một bài báo trên tạp chí Time về việc phát hiện hành tinh mới và ông nghĩ ngay đến cháu gái của mình, ông hỏi ý kiến cô bé và cô bé đã chọn tên Pluto - một ông thần cai quản địa ngục trong thần thoại La Mã. Falconer Madan đã chuyển đề nghị này cho nhà thiên văn Herbert Hall Turner - người phát điện tín tại đài thiên văn Lowell, ông ta thích điều này vì nó bắt đầu bằng chữ cái của cái tên Percival Lowell - người đề xướng ra việc tìm một hành tinh xa hơn Hải Vương Tinh.

Clyde Tombaugh - trợ lý của đài quan sát Lowell ở Flagstaff, Arizona, Hoa Kỳ, đã khám phát ra Pluto vào ngày 18/2 cùng năm đó. Nhà thiên văn người Mỹ Percival Lowell đã khởi xướng cho việc tìm ra hành tinh xa hơn Sao Hải Vương. Ông đã tìm từ năm 1905 đến 1916, nhưng không thành công. Mười ba năm sau, năm 1929, đài quan sát Lowell khánh thành một chiếc kính thiên văn 13 inch mới và mướn anh thợ Clyde Tombaugh 23 tuổi để làm việc ở nơi đây.

Khoảng hơn một năm sau, ông đã tìm được một thiên thể xa hơn Sao Hải Vương nhưng gần hơn các ngôi sao, và đó chính là Pluto. Suốt hơn 7 thập kỉ, từ năm 1930 đến 2006, chúng ta vẫn gọi nó là Sao Diêm Vương và xem nó như là hành tinh thứ 9 của hệ Mặt Trời. Vào tháng 7 năm 2015, phi thuyền New Horizons của NASA đã bay ngang Diêm Vương Tinh và chụp nhiều hình ảnh chi tiết về hành tinh lùn xa xôi này.

+Anh Tuấn Nguyễn theo EarthSky
Ngày này năm xưa : Diêm Vương Tinh chính thức có tên gọi Ngày này năm xưa : Diêm Vương Tinh chính thức có tên gọi Reviewed by Quang Niên on 5/01/2016 06:00:00 SA Rating: 5