Header Ads

Quan sát cụm sao Pleiades phương nam trên bầu trời tối 7/1

Nếu như bạn đã quá quen thuộc với cụm sao Pleiades thuộc chòm sao Taurus (Bò vàng) thì bây giờ bạn hãy làm quen với một Pleiades khác nữa, được gọi là Pleiades của phương nam. Nó là một cụm sao mở trong chòm sao Carina (Sống thuyền) với tên gọi chánh thức là IC 2602 hay cụm sao Theta Carinae. Cụm sao này được khám phá bởi nhà thiên văn học người Pháp tên Abbe Louis Lacalle ở Nam Phi vào năm 1751. Nó cách xa chúng ta chừng 479 năm ánh sáng và nó có thể được quan sát bằng mắt thường vì nó có độ sáng biểu kiến là +1,9.

Cụm sao IC 2602 trong chòm sao Carina chụp vào tháng 12 năm 2009 bởi Đài quan sát Mercedes, Buenos Aires, Argentina.
Cụm sao IC 2602 trong chòm sao Carina chụp vào tháng 12 năm 2009 bởi Đài quan sát Mercedes, Buenos Aires, Argentina.

Cụm sao này còn được gọi là cụm sao Theta Carinae vì ngôi sao sáng +2,74 độ này cũng thuộc cụm sao và nó là sao sáng nhất của cụm sao. Để tìm ra cụm sao này, bạn hãy nối một đường thẳng khá dài từ trung tâm của chòm sao Crux (Thập tự phương nam) được tạo nên bởi hai đường chéo của 4 ngôi sao trong chòm rồi nối tới sao Canopus thuộc chòm sao Carina (sao Canopus là sao sáng thứ nhì trên bầu trời đêm, sau sao Sirius). Nếu chia đường thẳng đó làm 7 phần thì từ sao Gacrux tới IC 2602 là 2 phần.

Hình minh họa bầu trời hướng nam lúc 2 giờ sáng ngày 8 tháng 1 năm 2015.
Hình minh họa bầu trời hướng nam lúc 2 giờ sáng ngày 8 tháng 1 năm 2015.

Vì xung quanh đây ít có sao sáng nổi bật, nên ít có thiên thể nào làm vật chỉ đường tới cụm sao. Nếu như bạn làm theo cách trên không được thì hãy nhìn về bầu trời hướng nam lúc 3 giờ rưỡi sáng trong những ngày từ nay tới 10 tháng 1, rồi cụm sao cách chân trời hướng nam khoảng 15 độ trời chính là IC 2602.

Chòm sao này nằm gần thiên cực nam cho nên nó sẽ hầu như không bao giờ mọc cao quá 40 độ so với chân trời hướng nam khi quan sát ở Việt Nam. Vậy nếu bạn muốn quan sát cụm sao này thì hãy về những nơi thoáng đãng chân trời hướng đông hoặc đứng trên cao, vì cụm sao nằm thấp rất khó quan sát.

Bạn có thể xem các sự kiện thiên văn trong tuần từ 4/1 tới 10/1/2015 tại bài viết này.